Kısa cevap: İtalyan alfabesi 21 harften oluşur: 5 ünlü (a, e, i, o, u) ve 16 ünsüz (b, c, d, f, g, h, l, m, n, p, q, r, s, t, v, z). Treccani ansiklopedisine göre bunlara ek olarak j, k, w, x, y harfleri başka dillerden gelen kelimelerde kullanılır. Türk alfabesinden farklı olarak q vardır; ç, ğ, ı, j, k, ö, ş, ü, y ise İtalyancanın kendi 21 harfi arasında yoktur. Harf adları Türkçeden farklıdır: b “bi”, c “çi”, g “ci”, h “AK-ka”, z “DZE-ta”. h okunmaz; c ve g ise e ve i‘den önce “ç” ve “c”, öbür durumlarda “k” ve “g” okunur.
Bu İtalyanca alfabe rehberinde İtalyan alfabesindeki 21 harfi ve beş yabancı harfi İtalyanca adları ve Türkçe okunuşlarıyla tablolarda bulacaksınız. Ardından c ve g‘nin okunuş kurallarını, ch, gh, gn, gli, sc gibi harf gruplarını, çift ünsüzleri, vurgu işaretini, sık yapılan hataları, cevaplı bir alıştırmayı ve sık sorulan soruları anlatıyoruz. Bilgiler Treccani’nin Enciclopedia dell’Italiano ve Vocabolario eserlerinden ve Accademia della Crusca’nın dil danışmanlığı yazısından alınmıştır.
Okunuşlar hakkında not: Türkçe okunuşlar yaklaşıktır; büyük harfle yazılan hece vurguludur, tek heceli kelimelerin okunuşu küçük harfle yazılır. Çift ünsüzler İtalyancada uzun söylenir; okunuşlarda iki kez yazdık (effe “EF-fe”). Doğru telaffuzu dinleyerek ve bir eğitmenle çalışarak oturtmanızı öneririz.
İtalyan Alfabesi: 21 Harf ve Okunuşu
Treccani’ye göre İtalyancada harfler, ünsüzlere bir ya da birkaç ünlü eklenerek okunabilir hâle getirilen sesleriyle adlandırılır: a, bi, ci, di, e, effe… Harf adları Treccani’nin sözlüğündeki gibidir.
| Harf | İtalyanca adı | Okunuşu |
|---|---|---|
| A a | a | a |
| B b | bi | bi |
| C c | ci | çi |
| D d | di | di |
| E e | e | e |
| F f | effe | EF-fe |
| G g | gi | ci |
| H h | acca | AK-ka |
| I i | i | i |
| L l | elle | EL-le |
| M m | emme | EM-me |
| N n | enne | EN-ne |
| O o | o | o |
| P p | pi | pi |
| Q q | cu | ku |
| R r | erre | ER-re |
| S s | esse | ES-se |
| T t | ti | ti |
| U u | u | u |
| V v | vu (ya da vi) | vu |
| Z z | zeta | DZE-ta |
Accademia della Crusca’ya göre v harfinin adı Toskana kullanımında vu‘dur; vi güneyde ve kuzeyde yaygındır. Harf adlarının cinsi de iki türlü olabilir: Treccani ve Crusca’ya göre “lettera” (harf) düşünülürse dişil (la b), “segno” (işaret) düşünülürse eril (il b) kullanılır; zeta dişildir.
Yabancı Harfler: J, K, W, X, Y
Crusca’ya göre İtalyancanın 21 harfine dahil olmayan bu beş harf eski metinlerde, yabancı kelimelerde, kısaltmalarda ve araç plakalarında (Crotone’nin plakası KR gibi) görülür.
| Harf | İtalyanca adı | Okunuşu |
|---|---|---|
| J j | i lungo | i LUN-go |
| K k | cappa (ya da kappa) | KAP-pa |
| W w | vu doppia (ya da doppia vu) | vu DOP-pya |
| X x | ics | iks |
| Y y | ipsilon (ya da i greca) | İP-si-lon |
Crusca’ya göre k, İtalyancada c, ch ve qu ile yazılan “k” sesini; w, Almancadaki gibi okunduğunda İtalyancadaki v‘yi karşılar. Kısaltmalardaki w İtalyancada genellikle “vu” diye okunur: WWW “vu vu vu”. x‘in sesi ise İtalyancada iki sesin birleşimiyle (“ks”) karşılanır.
C ve G Nasıl Okunur?
Treccani’ye göre c ve g bağlama göre iki farklı ses gösterir: cane‘de “k”, cesta‘da “ç”; gusto‘da “g”, angelo‘da “c”. Treccani’ye göre e ve i‘den önce tek başına c “ç” okunacağı için “k” sesi bu konumda ch ile yazılır (chiesa); aynı biçimde “g” sesi gh ile yazılır. Okunmayan bir i ise a, o, u‘dan önce “ç” ve “c” sesini gösterir.
| Yazım | Okunuşu | Örnek |
|---|---|---|
| ca, co, cu | ka, ko, ku | cane (KA-ne, köpek) |
| ce, ci | çe, çi | cesta (ÇES-ta, sepet) |
| che, chi | ke, ki | chiave (KYA-ve, anahtar) |
| cia, cio, ciu | ça, ço, çu (i okunmaz) | ciambella (çam-BEL-la, halka çörek), pancia (PAN-ça, karın) |
| ga, go, gu | ga, go, gu | gusto (GUS-to, tat) |
| ge, gi | ce, ci | angelo (AN-ce-lo, melek) |
| ghe, ghi | ge, gi | funghi (FUN-gi, mantarlar) |
| gia, gio, giu | ca, co, cu (i okunmaz) | giallo (CAL-lo, sarı) |
Öteki Harf Grupları ve İtalyanca Harfler
Treccani’ye göre İtalyancada bazı sesler iki ya da üç harfle yazılır (digramma, trigramma):
- gn “ny” sesidir: prugna (PRUN-nya, erik). Treccani’ye göre bu ses iki ünlü arasında her zaman uzun söylenir.
- gli “ly” sesidir: coniglio (ko-NİL-lyo, tavşan). Bu ses de iki ünlü arasında her zaman uzundur.
- sci, sce “ş” sesidir: biscia (BİŞ-şa, yılan).
- h hiçbir ses göstermez: ho (o, “var, sahibim”) kelimesinde köken izi, chiave‘de okunuşu gösteren bir işarettir.
- q her zaman u ile birlikte yazılır ve “ku” okunur: acqua (AK-kua, su).
- s sert (silenzio, si-LEN-tsyo, sessizlik) ya da yumuşak (risata, ri-ZA-ta, kahkaha) okunur.
- z “ts” (condizione, kon-dit-TSYO-ne, koşul) ya da “dz” (zio, DZİ-o, amca) okunur. Treccani’ye göre z‘nin bu iki sesi iki ünlü arasında her zaman uzundur.
Çift Ünsüzler
Treccani’ye göre İtalyancada ünsüzün kısa ya da uzun (çift) söylenmesi anlamı değiştirir: fato (FA-to, kader) ile fatto (FAT-to, yapılmış; olgu) ayrı kelimelerdir. Çift yazılan ünsüzü uzatarak, iki hece arasında bölerek söyleyin.
Vurgu İşareti
Treccani’ye göre İtalyancada a, i, u‘nun üstüne genellikle sola yatık (grave) işaret konur (à, ì, ù); e ve o‘da ünlünün açık ya da kapalı olmasına göre è, é ve ò, ó yazılır. Vurgu işareti yalnız şu durumlarda yazılır:
- Son hecesi vurgulu, birden çok heceli kelimelerde son ünlünün üstüne: bontà (iyilik), portò (getirdi), trentatré (otuz üç).
- Başka bir kelimeyle karışabilecek tek heceli kelimelerde: dà (verir) – da (-den); ayrıca più (daha), già (zaten), giù (aşağı) gibi kelimelerde.
- Bağlamdan anlaşılmıyorsa yalnız vurgusuyla ayrılan kelimelerde kelimenin içinde: àncora (çapa) – ancóra (hâlâ).
Sık Yapılan Hatalar
- ce, ci‘yi “ke, ki” okumak: cesta “KES-ta” değil, “ÇES-ta”dır; “k” sesi için che, chi yazılır.
- cia, gio yazımında i’yi okumak: giallo “ci-AL-lo” değil, “CAL-lo”dur.
- h‘yi okumak: ho “ho” değil, “o” okunur.
- Çift ünsüzü tek söylemek: fatto ile fato farklı kelimelerdir.
- j, k, w, x, y‘yi İtalyancanın kendi harfi sanmak: Crusca’ya göre bu harfler yabancı kelimelerde, kısaltmalarda, eski metinlerde ve plakalarda görülür; İtalyanca kelimelerde aynı sesler i, c/ch, v gibi harflerle yazılır.
- Son hecedeki vurgu işaretini atlamak: bontà, portò gibi kelimelerde işaret zorunludur.
Alıştırma
Soruları cevaplayın. Cevaplar aşağıda.
- cesta kelimesindeki c nasıl okunur?
- chiave kelimesindeki ch nasıl okunur?
- giallo kelimesinde i okunur mu?
- h harfinin İtalyanca adı nedir?
- İtalyan alfabesinin kendi harfleri kaç tanedir?
- prugna kelimesindeki gn hangi sese karşılık gelir?
- fato ile fatto aynı kelime midir?
- w harfinin İtalyanca adı nedir?
Cevaplar
- “ç”: ÇES-ta
- “k”: KYA-ve
- Hayır: CAL-lo
- acca (AK-ka)
- 21
- “ny”: PRUN-nya
- Hayır: fato “kader”, fatto “yapılmış, olgu” demektir
- vu doppia (ya da doppia vu)
Sık Sorulan Sorular
İtalyan alfabesi kaç harftir?
21 harftir: 5 ünlü ve 16 ünsüz. j, k, w, x, y yabancı kelimelerde, kısaltmalarda, eski metinlerde ve plakalarda görülür; bunlarla birlikte 26 harf eder.
İtalyan alfabesinde olmayan harfler hangileridir?
Latin alfabesinin j, k, w, x, y harfleri İtalyancanın kendi 21 harfi arasında yoktur. Türkçedeki ç, ğ, ı, ö, ş, ü de İtalyancada harf olarak bulunmaz; ç sesi ce, ci ve cia, cio, ciu, ş sesi sce, sci ile yazılır.
İtalyancada c ve g ne zaman yumuşak okunur?
e ve i‘den önce: cesta (ÇES-ta), angelo (AN-ce-lo). a, o, u‘dan önce sert okunur (cane, gusto); e, i‘den önce sert ses için ch, gh yazılır.
İtalyancada h okunur mu?
Hayır. Treccani’ye göre h hiçbir ses göstermez; ah, eh, oh gibi ünlemlerde isteğe bağlı nefesli bir söyleyiş dışında okunmaz.
İtalyancada vurgu işareti nereye konur?
Son hecesi vurgulu ve birden çok heceli kelimelerde son ünlünün üstüne (bontà) ve karışabilecek tek heceli kelimelerde (dà – da, più).
İtalyancada harflerin okunuşu kurallı mıdır?
Büyük ölçüde evet: c, g, sc ve gn, gli gibi yazımlar kurallı okunur. Treccani’ye göre yine de yazı ile ses arasında tam bir birebirlik yoktur; örneğin e ve o‘nun açık mı kapalı mı okunduğu ve s, z‘nin sert mi yumuşak mı olduğu yazıdan her zaman anlaşılmaz.
İtalyancaya Devam Etmek İçin
Harflerin okunuşunu oturttuktan sonra günlük kalıplarla ilerleyebilirsiniz: İtalyanca selamlaşma, İtalyanca sayılar ve İtalyanca günler, aylar ve mevsimler rehberlerimize bakabilirsiniz. Başka dillerin alfabelerini de anlattık: İspanyolca alfabe, Fransızca alfabe ve Almanca alfabe.
Active English’te İtalyanca dersleri birebir özel ders olarak Kızılay, Batıkent, Bahçelievler ve Çayyolu şubelerimizde yüz yüze ya da online verilir; grup dersleri talebe göre dönemsel olarak açılır. Sıfırdan başlayabilir, CILS ve PLIDA sınavlarına hazırlanabilirsiniz. Ayrıntılar Ankara İtalyanca kursu sayfamızda; başlamadan önce ücretsiz seviye tespiti yaptırabilir, kayıt olmadan önce ücretsiz deneme dersine katılabilirsiniz.
Kaynaklar
Harfler, harf adları ve okunuş kuralları aşağıdaki kaynaklardan alınmıştır (erişim: 24 Ekim 2026). Türkçe okunuşlar, kelime anlamları ve alıştırma tarafımızca hazırlanmıştır.
- Treccani, Enciclopedia dell’Italiano: Alfabeto, Digramma, Consonanti, Accento grafico
- Treccani, Vocabolario: ci, di, effe, gi, acca, elle, emme, enne, pi, cu, erre, esse, ti, vu, zeta, iota (i lunga), cappa, ics, ipsilon
- Accademia della Crusca, Consulenza linguistica: Denominazione e genere delle lettere straniere (J, K, W, X, Y)